วารสารวิชาการพระจอมเกล้าพระนครเหนือ (The Journal of King Mongkut's University of Technology North Bangkok)
วารสารวิชาการพระจอมเกล้าพระนครเหนือ (The Journal of King Mongkut's University of Technology North Bangkok) เป็นวารสารที่เผยแพร่ผลงานทางวิชาการ ทางด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี รวมถึงด้านวิศวกรรมศาสตร์ วิทยาศาสตร์ประยุกต์ อุตสาหกรรมเกษตร เทคโนโลยีสารสนเทศ สถาปัตยกรรม และวิชาการขั้นสูงที่เกี่ยวข้องกับธุรกิจและอุตสาหกรรม ผลงานวิชาการที่รับตีพิมพ์เป็นบทความวิจัย และบทความวิชาการที่เขียนด้วยภาษาไทย หรือภาษาอังกฤษ วารสารพระจอมเกล้าพระนครเหนือ ตีพิมพ์ทั้งรูปเล่มและออนไลน์ โดยกำหนดจัดทำปีละ 4 ฉบับ คือ ฉบับที่ 1 เดือนมกราคม–มีนาคม ฉบับที่ 2 เดือนเมษายน–มิถุนายน ฉบับที่ 3 เดือนกรกฎาคม–กันยายน ฉบับที่ 4 เดือนตุลาคม–ธันวาคม วารสารวิชาการพระจอมเกล้าพระนครเหนือ เป็นวารสารที่จัดอยู่ในฐานข้อมูลดังนี้ เป็นวารสารที่อยู่ในฐานข้อมูลของศูนย์ดัชนีการอ้างอิงวารไทย (TCI) กลุ่มที่ 1 ด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี เป็นวารสารที่อยู่ในฐานข้อมูล ASEAN Citation Index (ACI) สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย (สกว.) ยอมรับให้เป็นวารสารระดับชาติและเป็นวารสารสำหรับการพิจารณาผลงานตีพิมพ์ เรื่องที่ 2 ของนักศึกษาทุน คปก. ในหลักสูตรกลุ่มสาขาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ก่อนสำเร็จการศึกษาปริญญาเอก สถิติการพิจารณาอ้างอิงจากปี 2568 จำนวนวันเฉลี่ยในการพิจารณาเบื้องต้น : 9 วัน จำนวนวันเฉลี่ยในการรับพิจารณาตอบรับตีพิมพ์: 110 วัน อัตราการยอมรับตีพิมพ์ในปี 2568 : 41% ประกาศจากกองบรรณาธิการวารสารวิชาการพระจอมเกล้าพระนครเหนือ เพื่อรักษามาตรฐานจริยธรรมในการตีพิมพ์บทความวิชาการ วารสารฯ ขอแจ้งแนวปฏิบัติดังนี้ - ชื่อผู้นิพนธ์ประสานงาน (Corresponding Author) ต้องมีชื่ออยู่ในบทความอย่างชัดเจน และเป็นหนึ่งในผู้แต่ง - ห้ามมิให้บุคคลภายนอก หรือผู้ที่ไม่มีชื่อในบทความดำเนินการส่งบทความแทนโดยเด็ดขาด - หากตรวจพบว่าเกิดการ ปลอมแปลงเอกสาร หรือแอบอ้างในการส่งบทความ ทางวารสารจะดำเนินการ ดังนี้ 1) ระงับการพิจารณาบทความทันที 2) แจ้งต้นสังกัดของผู้ส่งบทความ 3) เก็บข้อมูลไว้ในระบบ blacklist ของวารสาร วารสารขอความร่วมมือจากผู้นิพนธ์ทุกท่านในการปฏิบัติตามแนวปฏิบัตินี้ เพื่อรักษาความโปร่งใส และยกระดับมาตรฐานทางวิชาการร่วมกัน
The Journal of King Mongkut's University of Technology North Bangkok
การประยุกต์ใช้ปัญญาประดิษฐ์ในการจัดการโรคพืชยุคใหม่: โอกาสที่มาพร้อมข้อควรระวัง The Application of Artificial Intelligence (AI) in Modern Plant Disease Management: Opportunities with Cautionary Considerations
โรคพืชเป็นปัญหาสำคัญต่อการเกษตรทั่วโลก ส่งผลกระทบต่อผลผลิตพืชและสร้างความเสียหายทางเศรษฐกิจ ซึ่งทำให้ปัญญาประดิษฐ์ Artincial Intelligence (Al) โดยเฉพาะ Machine Leaming (ML) และ Deep Leaming (DL) 1A กลายเป็นเครื่องมือที่มีประสิทธิภาพสำหรับการตรวจหาโรคพืชในช่วงเริ่มต้น การวินิจฉัยโรค การพยากรณ์โรค และการจัดการโรคที่เกิดขึ้น [1], [2]โดย AI สามารถวิเคราะห์ภาพถ่ายข้อมูลสภาพแวดล้อม และทำนายการระบาดของโรคพืชได้ซึ่งเทคโนโลยีนี้ช่วยเสริมสร้างความยั่งยืนในด้านเกษตรรมและเพิ่มประสิทธิภาพในการป้องกันโรคตั้งแต่เริ่มต้นก่อนที่จะแพร่กระจาย และช่วยลดความเสียหายของผลผลิต [2]
A Comparison of Pelvic Stability among Single Sacroiliac, Parallel Sacroiliac and Bilateral Iliac Screw Fixations Using Finite Element Method
งานวิจัยนี้ประยุกต์ระเบียบวิธีไฟไนต์เอลิเมนต์ในการศึกษาเสถียรภาพของกระดูกเชิงกรานที่ถูกยึดด้วยสกรูใน 3 รูปแบบ คือ Single Sacroiliac Screw (SSIS), Parallel Sacroiliac Screw (PSIS) และ Bilateral Iliac Screw (BLIS) โดยทำการเปรียบเทียบระยะการเคลื่อนตัว และระยะห่างระหว่างรอยแตกของกระดูกกระเบนเหน็บ ผลการจำลองพบว่าการเคลื่อนตัวสูงสุดของกระดูกกระเบนเหน็บชิ้นใหญ่ที่ถูกยึดด้วยรูปแบบ SSIS, PSIS และ BLIS มีค่าเท่ากับ 45.23 33.92 และ 42.3 ไมโครเมตร ตามลำดับ และสำหรับกระดูกกระเบนเหน็บชิ้นเล็ก มีค่าเท่ากับ 44.66 35.11 และ 42.1 ไมโครเมตร ตามลำดับ และระยะห่างสูงสุดระหว่างรอยแตกของกระดูกกระเบนเหน็บที่ถูกยึดด้วย SSIS, PSIS และ BLIS มีค่าเท่ากับ 403.44 182.59 และ 367.24 ไมโครเมตร ตามลำดับ จึงสามารถสรุปได้ว่าการยึดในรูปแบบ PSIS ส่งผลให้เกิดเสถียรภาพดีที่สุด แต่อย่างไรก็ตามทั้ง 3 รูปแบบการยึดสามารถนำไปใช้เพื่อรักษาคนไข้ได้ เนื่องจากทั้ง 3 รูปแบบการยึดได้ผลลัพธ์เป็นที่น่าพอใจ เนื่องจากเกิดระยะห่างระหว่างผิวรอยแตกน้อยกว่า 800 ไมโครเมตร จึงสามารถทำให้เกิดกระบวนการ Gap Healing ได้ แต่ไม่สามารถทำให้เกิดกระบวนการ Contact Healing ได้ทันทีหลังการผ่าตัด เนื่องจากเกิดระยะห่างระหว่างรอยแตกของกระดูกกระเบนเหน็บมากกว่า 10 ไมโครเมตร This study utilized the finite element method to investigate the biomechanical stability of the pelvis fixed with screws using three different configurations: Single Sacroiliac Screw (SSIS), Parallel Sacroiliac Screw (PSIS), and Bilateral Iliac Screw (BLIS). The comparison focused on sacral fragment displacement and the sacral fracture gap distance. The simulation results revealed that the maximum displacement of the larger sacral fragment for the SSIS, PSIS, and BLIS configurations was 45.23, 33.92, and 42.3 micrometers, respectively. For the smaller sacral fragment, the maximum displacement was 44.66, 35.11, and 42.1micrometers, respectively. The maximum fracture gap distance observed for SSIS, PSIS, and BLIS fixations was 403.44, 182.59, and 367.24 micrometers, respectively. These findings suggest that the PSIS configuration provides the highest level of stability. Among these, PSIS resulted in the least displacement. Nevertheless, all three fixation methods are considered clinically applicable, as they all produced acceptable outcomes. Specifically, the fracture gap distances were all below 800 micrometers, which supports the potential for successful gap healing. However, none of the three fixation methods could promote contact healing immediately post-operation, since the fracture gap distances in all cases exceeded 10 micrometers.
การประยุกต์ใช้วิธี Grey-DEMATEL เพื่อระบุปัจจัยเชิงสาเหตุของการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน: กรณีศึกษา จังหวัดน่าน ประเทศไทย A Grey-DEMATEL Approach to Identifying Causal Drivers of Sustainable Tourism: A Case Study of Nan Province, Thailand
การท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนได้กลายเป็นวาระนโยบายที่มีความสำคัญอย่างยิ่งต่อการพัฒนาภูมิภาคในประเทศเศรษฐกิจเกิดใหม่ ทว่ายังมีหลายพื้นที่ท่องเที่ยวในชนบทที่เปราะบางต่อการเติบโตอย่างไร้การควบคุม การใช้ทรัพยากรอย่างสิ้นเปลือง และการรั่วไหลของรายได้ งานวิจัยนี้มุ่งวิเคราะห์ปัจจัยเชิงสาเหตุและผลที่มีอิทธิพลต่อการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนในชุมชนท่องเที่ยวที่กำลังพัฒนาอย่างรวดเร็วในภาคเหนือของประเทศไทย โดยใช้หมู่บ้านสองแห่งในจังหวัดน่านเป็นกรณีศึกษา โดยอาศัยเกณฑ์ความยั่งยืน 13 ประการขององค์การการท่องเที่ยวโลกแห่งสหประชาชาติ (UNWTO) และใช้วิธีการ Grey Decision Making Trial and Evaluation Laboratory (Grey-DEMATEL) เพื่อจัดการกับความไม่แน่นอนและมุมมองที่หลากหลายของผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย ผ่านการแปลงการประเมินแบบคู่เปรียบเทียบของผู้เชี่ยวชาญให้เป็นค่าจำนวนเกรย์แล้วสังเคราะห์เป็นเมทริกซ์ความสัมพันธ์รวมเชิงโครงสร้าง ข้อมูลได้มาจากแบบสัมภาษณ์เชิงโครงสร้างกับผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย 13 คน ประกอบด้วยผู้นำชุมชน หน่วยงานรัฐ และผู้ประกอบการท่องเที่ยวเอกชน ผลการวิเคราะห์พบตัวขับเคลื่อนเชิงสาเหตุหลัก 5 ด้าน เรียงตามอิทธิพล ได้แก่ การสนับสนุนจากภาครัฐ การพัฒนากำลังแรงงาน การสร้างเครือข่ายระหว่างผู้ประกอบการ ความปลอดภัยของที่พัก และสื่อและการตีความทางวัฒนธรรม โดยการสนับสนุนจากภาครัฐมีค่าความเด่นและอิทธิพลสุทธิสูงสุด และส่งผลต่อผลลัพธ์เชิงเศรษฐกิจ สังคม วัฒนธรรม และสิ่งแวดล้อมตามลำดับเชิงสาเหตุ นอกจากนี้การวิเคราะห์แบบแยกกลุ่มผู้มีส่วนได้ส่วนเสียยังแสดงให้เห็นว่าปัจจัยขับเคลื่อนหลักมีความสอดคล้องกัน โดยมีความแตกต่างเชิงมุมมองระหว่างกลุ่มเพียงเล็กน้อย ข้อค้นพบดังกล่าวสามารถใช้เป็นแนวทางในการกำหนดนโยบายและมาตรการเชิงปฏิบัติ โดยมุ่งเน้นการเสริมสร้างบทบาทการสนับสนุนจากภาครัฐ การพัฒนาศักยภาพกำลังแรงงานในท้องถิ่น และการส่งเสริมความร่วมมือระหว่างผู้ประกอบการควบคู่กับการสื่อสารและตีความทางวัฒนธรรม เพื่อสนับสนุนการพัฒนาการท่องเที่ยวชนบทให้มีเสถียรภาพและยั่งยืนมากยิ่งขึ้น พร้อมทั้งชี้ให้เห็นว่าการประยุกต์ใช้ Grey-DEMATEL เป็นเครื่องมือสนับสนุนการตัดสินใจที่มีประสิทธิภาพและคุ้มค่าในบริบทที่ข้อมูลเชิงปริมาณมีจำกัด อย่างไรก็ตามข้อค้นพบยังมีข้อจำกัดจากขนาดกลุ่มตัวอย่างที่ค่อนข้างน้อยและลักษณะเฉพาะของพื้นที่ศึกษาในสองชุมชนของจังหวัดน่าน ซึ่งอาจจำกัดการประยุกต์ใช้กับแหล่งท่องเที่ยวชนบทประเภทอื่นในภูมิภาคอื่นของประเทศ Sustainable tourism has become an important policy agenda in emerging economies; however, many rural destinations remain vulnerable to uncontrolled growth, inefficient resource use, and income leakage. This study examines the causal factors influencing sustainable tourism development in two rapidly growing rural tourism communities in northern Thailand, using two villages in Nan Province as case studies. The analysis is based on the 13 sustainability criteria of the United Nations World Tourism Organization (UNWTO) and applies the Grey Decision-Making Trial and Evaluation Laboratory (Grey-DEMATEL) method to address uncertainty and diverse stakeholder perspectives. Expert judgments were transformed into grey numbers and synthesized into a total relation matrix. Data were collected through structured interviews with 13 stakeholders, including community leaders, government officials, and private tourism operators. The results identify five key causal drivers: government support, workforce development, inter-enterprise networking, accommodation safety, and cultural media and interpretation. Government support shows the highest prominence and net influence, affecting economic, social, cultural, and environmental sustainability outcomes. Stakeholder subgroup analysis reveals consistent core drivers, with only minor differences across groups. The findings offer practical implications for policy and planning, emphasizing the strengthening of government support, development of local workforce capacity, and promotion of collaboration and cultural interpretation to support more stable and sustainable rural tourism development. Nevertheless, the study is limited by the small sample size and the specific context of the two case-study communities, which may constrain the generalizability of the findings.
วิธีการระบุแมลงศัตรูพืชถั่วเหลืองอย่างรวดเร็วโดยใช้การปรับปรุงโครงสร้างเครือข่าย SK-YOLOv8 A Rapid Identification Method of Soybean Insect Pests Using SK-YOLOv8 Network Structure Improvement
การระบุแมลงศัตรูพืชในถั่วเหลืองอย่างทันท่วงทีและแม่นยำเป็นสิ่งสำคัญสำหรับเกษตรแม่นยำและการจัดการพืชผลอย่างยั่งยืน บทความนี้เสนอวิธีการตรวจจับศัตรูพืชที่ได้รับการปรับปรุงโดยใช้สถาปัตยกรรม YOLOv8 โดยผสานกลไกความสนใจแบบ Selective Kernel (SK) เพื่อเพิ่มความสามารถในการปรับตัวของคุณลักษณะในหลายขอบเขตการรับรู้กลไกความสนใจ SK สามารถเลือกคุณลักษณะการคอนโวลูชันที่มีขนาดแตกต่างกันได้อย่างปรับเปลี่ยนตามสภาวะ โดยอาศัยการปรับขอบเขตการรับรู้ให้สอดคล้องกับบริบทของคุณลักษณะอินพุต การฝังโมดูลความสนใจ SK ลงในโครงสร้างหลักของ YOLOv8 ทำให้เครือข่ายเลือกขนาดเคอร์เนลที่เหมาะสมแบบไดนามิกเพื่อจับภาพขนาดและรูปแบบภาพที่แตกต่างกันของแมลงศัตรูพืชได้ดียิ่งขึ้น การออกแบบนี้ช่วยให้โมเดลสามารถมุ่งเน้นไปที่คุณลักษณะที่โดดเด่นในขณะที่ลดข้อมูลพื้นหลังที่ซ้ำซ้อนเพื่อประเมินประสิทธิภาพของวิธีการที่เสนอ ได้มีการสร้างชุดข้อมูลแมลงศัตรูพืชในถั่วเหลืองและทำการทดลองอย่างกว้างขวางภายใต้สภาวะจริง ผลลัพธ์แสดงให้เห็นว่าแบบจำลอง SK-YOLOv8 ที่ได้รับการปรับปรุงนั้นมีความแม่นยำในการตรวจจับที่ดีขึ้นอย่างมาก โดยมีค่า mAP@0.5 สูงถึง 87.4% ในขณะที่ยังคงความซับซ้อนในการคำนวณเท่าเดิม (8.2 GFLOPs) เมื่อเทียบกับ YOLOv8n รุ่นดั้งเดิม สิ่งนี้แสดงให้เห็นว่าวิธีการที่เสนอไม่เพียงแต่เพิ่มความแม่นยำและความทนทานในการตรวจจับเท่านั้น แต่ยังคงรักษาประสิทธิภาพในการคำนวณไว้ได้ด้วย ซึ่งเป็นแนวทางแก้ไขที่ใช้งานได้จริงและมีประสิทธิภาพสำหรับการตรวจสอบศัตรูพืชอัจฉริยะในด้านเกษตรแม่นยำ Timely and accurate identification of soybean insect pests is essential for precision agriculture and sustainable crop management. This paper presents an improved pest detection method based on the YOLOv8 architecture, incorporating the Selective Kernel (SK) attention mechanism to enhance feature adaptability across multiple receptive fields. By embedding SK attention modules into the backbone of YOLOv8, the network dynamically selects appropriate kernel sizes to better capture the varying scales and visual patterns of insect pests. This design enables the model to focus on discriminative features while reducing redundant background information. To evaluate the effectiveness of the proposed approach, a soybean insect pest dataset was constructed, and extensive experiments were conducted under real-world conditions. The results show that the improved SK-YOLOv8 model achieves a significant improvement in detection accuracy, reaching an mAP@0.5 of 87.4%, while maintaining the same computational complexity (8.2 GFLOPs) as the original YOLOv8n. This demonstrates that the proposed method not only enhances detection accuracy and robustness but also preserves computational efficiency, offering a practical and effective solution for intelligent pest monitoring in precision agriculture.
การเปรียบเทียบวิธีการสกัดไขมันจากเมล็ดเงาะแบบบีบเย็นและร้อนต่อสมบัติทางชีวภาพและองค์ประกอบไขมัน Comparison of Cold-pressed and Hot Extraction Methods of Rambutan Seed Fat on Bioactive Properties and Fatty Acid Composition
งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อเปรียบเทียบประสิทธิภาพของการสกัดไขมันจากเมล็ดเงาะ (Nephelium lappaceum L.) แบบบีบเย็นและบีบร้อนด้วยวิธีซอกห์เลต โดยประเมินปริมาณสารออกฤทธิ์ทางชีวภาพ กิจกรรมการต้านอนุมูลอิสระ ศักยภาพการต้านการอักเสบ องค์ประกอบของกรดไขมัน และสเปคตรัมช่วงยูวี ผลการศึกษาพบว่าไขมันที่ได้จากการบีบเย็นมีปริมาณสารฟีนอลิกทั้งหมด (44.93 ±0.12 มิลลิกรัม GAE ต่อกรัมน้ำมัน) ความสามารถในการต้านอนุมูลอิสระ (IC50 = 371.77 ±0.24 ไมโครกรัมต่อมิลลิลิตร) กิจกรรมการคีเลตโลหะ (25.45 ±0.76%) และศักยภาพในการยับยั้งการอักเสบ (46.74 ±6.53 ไมโครกรัมต่อมิลลิลิตร) สูงกว่าไขมันแบบบีบร้อนอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < 0.05) นอกจากนี้ไขมันที่ได้จากการบีบเย็นมีสัดส่วนของกรดไขมันไม่อิ่มตัวรวมสูงกว่าไขมันที่ได้จากการบีบร้อนอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < 0.05) โดยเฉพาะกรดไขมันไม่อิ่มตัวเชิงเดี่ยวที่ประกอบด้วยกรดโอเลอิก (C18:1n-9) เป็นหลัก อย่างไรก็ตามไขมันที่ได้จากการบีบร้อนมีปริมาณกรดไขมันอิ่มตัวสูงโดยเฉพาะกรดปาลมิติก (C16:0) และกรดสเตียริก (C18:0) ค่าดัชนีก่อโรคหลอดเลือดแดงแข็ง (Atherogenic Index) และดัชนีก่อลิ่มเลือด (Thrombogenic Index) ของไขมันเงาะจากการบีบเย็นมีค่า 0.595 และ 1.128 ตามลำดับ นอกจากนี้การดูดกลืนแสงที่ความยาวคลื่น 290–320 นาโนเมตรของไขมันสกัดเย็น มีค่าสูงกว่าไขมันสกัดร้อน จากการทดลองนี้ชี้ให้เห็นว่าวิธีการบีบเย็นเป็นวิธีที่เหมาะสมสำหรับการสกัดไขมันจากเมล็ดเงาะเพื่อนำไปใช้เป็นส่วนผสมในผลิตภัณฑ์เครื่องสำอางหรืออาหารสุขภาพที่ต้องการคุณสมบัติต้านอนุมูลอิสระและต้านการอักเสบ This study aimed to compare the efficiency of fat extraction from rambutan seeds (Nephelium lappaceum L.) using cold-pressing and hot-press extraction via the Soxhlet method. The extracted fats were evaluated for their bioactive compound content, antioxidant activity, anti-inflammatory potential, fatty acid composition, and UV absorption spectra. The results showed that the cold-pressed oil exhibited significantly higher total phenolic content (44.93 ±0.12 mg GAE/g oil), stronger antioxidant activity (IC50 = 371.77 ±0.24 μg/mL), metal-chelating capacity (25.45 ±0.76%), and anti-inflammatory activity (46.74 ±6.53 μg/mL) than the hot-pressed oil obtained via Soxhlet extraction (p < 0.05). Additionally, the cold-pressed fat contained a significantly higher proportion of total unsaturated fatty acids (p < 0.05), particularly monounsaturated fatty acids dominated by oleic acid (C18:1n-9). In contrast, the hot-pressed fat contained higher levels of saturated fatty acids, especially palmitic acid (C16:0) and stearic acid (C18:0). The atherogenic and thrombogenic indices of the cold-pressed rambutan fat were 0.595 and 1.128, respectively. Moreover, the cold-pressed oil exhibited greater UV absorption in the 290–320 nm range. These findings indicate that cold-press extraction is the more suitable method for obtaining rambutan seed fat intended for use in cosmetic or health food products requiring antioxidant and anti-inflammatory properties.
ผลของการเพาะงอกและการหมักด้วย Rhizopus oligosporus ต่อฟีนอลิคและเปปไทด์ในถั่ว 4 ชนิด Effects of Germination and Rhizopus oligosporus Fermentation on Phenolics and Peptides in Four Legumes
ถั่วอุดมด้วยสารอาหารหลากหลายชนิดซึ่งปริมาณฟีนอลิคและเปปไทด์สามารถเพิ่มขึ้นได้โดยการเพาะงอกและการหมัก อย่างไรก็ตามการศึกษาผลของสภาวะร่วมดังกล่าวยังมีข้อมูลจำกัด ดังนั้นงานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาผลของการเพาะงอกถั่วเหลือง ถั่วเขียว ถั่วแดง และถั่วลิสงลายเสือที่มีความยากราก 0.2 และ 1.0 เซนติเมตร และการหมักถั่วแต่ละชนิดที่ผ่านการเพาะงอกด้วยเชื้อรา Rhizopus oligosporus (เทมเป้ถั่วเพาะงอก) ต่อปริมาณสารออกฤทธิ์ทางชีวภาพและกิจกรรมการต้านอนุมูลอิสระ ผลการศึกษาพบว่าปริมาณฟีนอลิคและฟลาโวนอยด์เพิ่มสูงขึ้นเมื่อระยะเวลาการเพาะงอกนานขึ้น ซึ่งถั่วลิสงลายเสือเพาะงอกที่มีความยาวราก 1.0 เซนติเมตร มีปริมาณฟีนอลิคและฟลาโวนอยด์สูงที่สุดเท่ากับ 3.53 mg GAE/g DW และ 43.75 mg QE/g DW ตามลำดับ ในทางตรงกันข้ามการเพาะงอกส่งผลให้ปริมาณโปรตีนและเปปไทด์ลดลงเมื่อเทียบกับตัวอย่างควบคุม ยกเว้นปริมาณโปรตีนในถั่วแดงและเปปไทด์ในถั่วเหลือง (p-value < 0.05) กิจกรรมการต้านอนุมูลอิสระวิเคราะห์โดยวิธีการทำลายอนุมูลอิสระดีพีพีเอช (DPPH•) และวิธีการฟอกสีอนุมูลอิสระเอบีทีเอส (ABTS•+) มีแนวโน้มเพิ่มขึ้นระหว่างการเพาะงอกเมื่อเทียบกับตัวอย่างควบคุม ยกเว้นถั่วลิสงลายเสือ ซึ่งกิจกรรมการต้านอนุมูลอิสระวิเคราะห์โดยวิธีการฟอกสีอนุมูลอิสระเอบีทีเอส (ABTS•+) มีความสัมพันธ์กับปริมาณสารออกฤทธิ์ทางชีวภาพ โดยเฉพาะเปปไทด์ (r = 0.909, p-value < 0.01) สำหรับเทมเป้ถั่วเพาะงอก ซึ่งผลิตจากถั่วที่มีความยาวราก 1.0 เซนติเมตร พบว่าการหมักช่วยเพิ่มปริมาณฟีนอลิคยกเว้นเทมเป้ถั่วแดงเพาะงอก (p-value < 0.05) โดยเทมเป้ถั่วลิสงลายเสือเพาะงอกมีฟีนอลิคสูงที่สุดเท่ากับ 7.60 mg GAE/g DW (p-value < 0.05) การหมักยังช่วยเพิ่มปริมาณเปปไทด์ โดยเทมเป้ถั่วเหลืองเพาะงอกมีเปปไทด์สูงที่สุดเท่ากับ 281.23 mg BSA/g DW (p-value < 0.05) อย่างไรก็ตามการหมักส่งผลให้เทมเป้ถั่วเพาะงอกมีปริมาณฟลาโวนอยด์และโปรตีนลดลงเมื่อเทียบกับตัวอย่างควบคุม (p-value < 0.05) การหมักส่งผลให้เทมเป้ถั่วเพาะงอกมีกิจกรรมการต้านอนุมูลอิสระวิเคราะห์โดยวิธีการทำลายอนุมูลอิสระดีพีพีเอช (DPPH•) และวิธีการฟอกสีอนุมูลอิสระเอบีทีเอส (ABTS•+) เพิ่มสูงขึ้นเมื่อเทียบกับตัวอย่างควบคุม ยกเว้นเทมเป้ถั่วแดงเพาะงอก (p-value < 0.05) การศึกษานี้แสดงให้เห็นว่าการเพาะงอกและการหมักมีศักยภาพในการเพิ่มปริมาณฟีนอลิคและเปปไทด์ โดยเฉพาะในถั่วลิสงลายเสือและถั่วเหลือง ซึ่งเพิ่มโอกาสในการประยุกต์ใช้ในการพัฒนาผลิตภัณฑ์อาหารเพื่อสุขภาพ Legumes are abundant in nutrients, and their phenolic and peptide contents can be enhanced through germination and fermentation. However, research on the effects of these combined conditions is still limited. Thus, this study aims to evaluate the effects of germination of soybean, mung bean, red bean, and tiger-striped peanut at root lengths of 0.2 and 1.0 cm, and the fermentation of each germinated legume with Rhizopus oligosporus (germinated-legume tempeh), on their bioactive compounds and antioxidant activities. The results showed that the Total Phenolic Content (TPC) and Total Flavonoid Content (TFC) increased as the germination period increased, with tiger-striped peanuts germinated to a root length of 1.0 cm exhibiting the highest TPC and TFC, at 3.53 mg GAE/g DW and 43.75 mg QE/g DW, respectively. In contrast, germination resulted in decreased Total Protein Content (TPRC) and Total Peptide Content (TPEC) compared with the control, except for the TPRC of red bean and the TPEC of soybean (p-value < 0.05). Antioxidant activities measured by DPPH and ABTS assays tended to increase during germination compared with the control, except in tiger-striped peanuts. The antioxidant activity measured by ABTS was correlated with the bioactive compound contents, particularly peptides (r = 0.909, p-value < 0.01). For the germinated-legume tempeh produced from legumes with a root length of 1.0 cm, fermentation increased the TPC, except in germinated red bean tempeh (p-value < 0.05), with germinated tiger-striped peanut tempeh showing the highest TPC at 7.60 mg GAE/g DW (p-value < 0.05). Fermentation also increased the TPEC, with germinated soybean tempeh showing the highest TPEC at 281.23 mg BSA/g DW (p-value < 0.05). However, fermentation caused decreases in the TFC and TPRC compared with the control (p-value < 0.05), while increasing antioxidant activities measured by DPPH and ABTS assays, except in germinated red bean tempeh (p-value < 0.05). This study demonstrates that germination and fermentation can enhance phenolic and peptide contents, particularly in tiger-striped peanuts and soybeans, increasing their potential for application in the development of health-promoting food products.
การเปรียบเทียบ BERTopic และ LDA สำหรับการจำแนกหัวข้อภาวะซึมเศร้าในข้อความจาก Reddit BERTopic vs. LDA: A Comparative Analysis for Identifying Depression Topics in Reddit Messages
ในปัจจุบันภาวะซึมเศร้าและปัญหาสุขภาพจิตเป็นประเด็นที่ทวีความรุนแรงและส่งผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตของประชาชนโดยเฉพาะในกลุ่มวัยรุ่นและวัยทำงาน ทั้งนี้ผู้คนจำนวนมากมักแสดงออกถึงความรู้สึกและอาการผ่านสื่อสังคมออนไลน์ซึ่งสามารถนำมาใช้เป็นข้อมูลสำหรับการวิเคราะห์เชิงคอมพิวเตอร์ได้ งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อเปรียบเทียบประสิทธิภาพของอัลกอริทึมการจัดกลุ่มหัวข้อ (Topic Modeling) ได้แก่ Latent Dirichlet Allocation (LDA) และ BERTopic โดยใช้ชุดข้อมูลจำนวน 6,397 ข้อความจากแพลตฟอร์ม Reddit ที่เกี่ยวข้องกับภาวะซึมเศร้า การประเมินผลดำเนินการโดยใช้ตัวชี้วัด 3 ประการ ได้แก่ Purity Score, Entropy Score และ Rand Index (RI) ผลการศึกษาแสดงให้เห็นว่า BERTopic มีประสิทธิภาพเหนือกว่า LDA โดยให้ค่า Purity Score สูงกว่า (39.06%) ค่า Entropy ต่ำกว่า (1.93%) และค่า RI สูงกว่า (66.84%) เมื่อเปรียบเทียบกับ LDA ที่ได้ค่า 34.38%, 2.11% และ 65.47% ตามลำดับ สะท้อนถึงความสามารถในการสร้างกลุ่มหัวข้อที่แม่นยำและสอดคล้องกับข้อมูลจริงมากกว่า อย่างไรก็ตามงานวิจัยนี้ยังมีข้อจำกัดจากการใช้ชุดข้อมูลทดสอบเพียง 10% ของข้อมูลทั้งหมด ซึ่งอาจส่งผลต่อความครอบคลุมของการประเมินผล ดังนั้นการศึกษาในอนาคตควรเพิ่มปริมาณข้อมูลทดสอบ รวมทั้งพิจารณาบริบทของข้อความภาษาไทย เพื่อขยายขอบเขตการประยุกต์ใช้งานด้านสุขภาพจิตได้อย่างกว้างขวางยิ่งขึ้น Depression and mental health problems have increasingly become critical issues that significantly affect the quality of life, particularly among adolescents and working-age populations. Many individuals often express their emotions and symptoms through social media platforms, which can serve as valuable sources of data for computational analysis. This study aims to compare the performance of two topic modeling algorithms, Latent Dirichlet Allocation (LDA) and BERTopic, using a dataset of 6,397 depression-related posts collected from Reddit. The evaluation employed three metrics: Purity Score, Entropy Score, and Rand Index (RI). The results demonstrate that BERTopic outperformed LDA, achieving a higher Purity Score (39.06%), lower Entropy (1.93%), and higher RI (66.84%) compared to LDA’s 34.38%, 2.11%, and 65.47%, respectively. These findings indicate BERTopic’s superior capability in producing co-herent and accurate topic clusters that align more closely with the ground truth. Nevertheless, this study is limited by the use of only 10% of the total dataset for testing, which may affect the comprehensiveness of the evaluation. Therefore, future studies should increase the size of the test set and incorporate Thai-language contexts to broaden the scope of practical applications in mental health research.
การประมาณน้ำหนักเหล็กโครงสร้างอาคารโครงเฟรมเหล็กเตี้ยด้วยการออกแบบเชิงกำเนิด Structure Weight Estimation of Low Rise Steel Frame Buildings by Generative Design
งานวิจัยนี้เป็นการนำเสนอกระบวนการออกแบบเชิงกำเนิดในการออกแบบเบื้องต้นของอาคารเหล็กโครงข้อแข็ง ในระบบพิกัด 3 มิติ โดยมีขั้นตอนเริ่มต้นจากการกำหนดตัวแปรออกแบบคือ ความกว้าง ความยาว ความสูง ระยะช่วงกริด ของโครงสร้าง ต่อมาเป็นกระบวนการกำเนิดเซตของพารามิเตอร์ออกแบบ (Design Parameter) ที่เป็นไปได้ทั้งหมดโดยอัลกอรึทึมของกระบวนการสับหมู่แล้วจึงทำการประมาณน้ำหนักโครงสร้างอาคารจากทุกทางเลือกการออกแบบที่ถูกสร้างขึ้น การประมาณน้ำหนักโครงสร้างทำโดยการออกแบบโครงสร้างโดยใช้หน่วยแรงดัดโดยประมาณ ตาม AISC เพื่อนำไปหาขนาดหน้าตัดของเหล็กโดยใช้มาตรฐานการออกแบบ ASD 1989 โดยผลการออกแบบที่ได้ถูกนำมาวิเคราะห์เปรียบเทียบกับ โปรแกรมวิเคราะห์โครงสร้าง ETABS เพื่อเปรียบเทียบการประมาณปริมาณเหล็กที่ใช้ โดยข้อมูลการออกแบบที่ได้ถูกนำไปใช้การวิเคราะห์และออกแบบโครงสร้างอาคารด้วยวิธีการทางวิศวกรรมในรายละเอียดในลำดับต่อไป ซึ่งผลลัพธ์ที่ได้ช่วยให้ทีมผู้บริหารและออกแบบโครงมีข้อมูลเปรียบเทียบต้นทุนก่อสร้างในขั้นตอนการออกแบบเบื้องต้น กรณีศึกษาที่ใช้ในการวิจัยนี้เป็นโครงสร้างอาคารเหล็กที่มีระยะ ความกว้าง ความยาว และความสูง อย่างสม่ำเสมอในขอบเขตการใช้งานอาคารทั่วไปที่ความสูงไม่เกิน 5 ชั้น จากผลการศึกษา กระบวนการออกแบบเชิงกำเนิดให้ผลการประมาณน้ำหนักใกล้เคียงกับผลการวิเคราะห์และออกแบบโครงสร้างทางวิศวกรรมด้วยโปรแกรม ETABS โดยอยู่ในช่วงระหว่างร้อยละ –8.58 ถึง 3.55 This research introduces the Generative Design (GD) into the preliminary design processes of a Rigid steel building in a 3D Rectangular coordinate system. The study process started by determining the design variables: width, length, height, and grid span of the structure. The sets of all possible design parameters are then generated by the combinatorial cross-product algorithm then the estimations of the building weight from all design options are made. Structural weight estimation was made by designing the structure using approximate bending moment according to AISC to obtain the cross-sectional dimensions of steel using the ASD 1989 design standard. The results of the designs were analyzed and compared with ETABS Structural Analysis Program to Compare Estimates of Steel Used. Finally, the design data has been used to analyze and design the building structure by engineering methods in detailed design processes. The results provide the information to management and design teams to compare construction costs during the conceptual design phase. The case study used in this research is a steel building structure with consistent spans, widths, lengths and heights in the scope of general building use at a height of no more than 5 stories. The results of the study suggest that the material estimations from the Generative Design process produces weight are comparable to the design results from the ETAB. The deviation of estimation is between –8.58% to 3.55%.
แนวทางการขับเคลื่อนองค์กรสู่นวัตกรรม ภาคธุรกิจอุตสาหกรรมในยุคดิจิทัล Approach for Driving Organizations toward Innovation in the Industrial Business Sector during the Digital Era
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาแนวทางการขับเคลื่อนองค์กรสู่นวัตกรรม ภาคธุรกิจอุตสาหกรรมในยุคดิจิทัล ดำเนินการวิจัยเชิงปริมาณสำรวจข้อมูลจากผู้ประกอบการภาคธุรกิจอุตสาหกรรมเครื่องมือที่ใช้ คือ แบบสอบถาม โดยใช้สถิติเชิงพหุ (Multivariate Statistics) วิเคราะห์องค์ประกอบเชิงยืนยัน (Confirmatory Factor Analysis; CFA) และการวิเคราะห์องค์ประกอบเชิงยืนยันอันดับสอง (Second-order Confirmatory Factor Analysis; S-CFA) แล้วจัดทำเป็นโมเดลสมการโครงสร้าง (Structural Equation Modeling; SEM) ผลการวิจัยพบว่าโมเดลสมการโครงสร้างแนวทางการขับเคลื่อนองค์กรสู่นวัตกรรม ภาคธุรกิจอุตสาหกรรมในยุคดิจิทัล ข้อมูลเชิงประจักษ์มีความสอดคล้องกันโดยมีค่า p-value = 0.053, CMIN/DF = 1.282, GFI = 0.974 และ RMSEA = 0.024 มีนัยสำคัญทางสถิติที่ 0.001 ซึ่งผ่านตามเกณฑ์ที่กำหนด สำหรับผลการวิเคราะห์ตัวแปรภายในโมเดลที่ได้พัฒนาขึ้นใหม่ เมื่อพิจารณาอิทธิพลโดยรวมของโมเดลพบว่าด้านความร่วมมือเชิงนวัตกรรม (Innovative Cooperation) มีอิทธิพลทางตรงต่อด้านการเปลี่ยนผ่านดิจิทัล (Digital Transformation) มากที่สุด = 0.89 รองลงมา คือ ด้านผู้นำเชิงนวัตกรรมมีอิทธิพลทางตรงต่อด้านองค์กรแห่งการเรียนรู้ (Learning Organization) = 0.82 ด้านผู้นำเชิงนวัตกรรมมีอิทธิพลทางตรงต่อด้านความร่วมมือเชิงนวัตกรรม (Innovative Cooperation) = 0.53 และ ด้านองค์กรแห่งการเรียนรู้มีอิทธิพลทางตรงต่อ ด้านความร่วมมือเชิงนวัตกรรม = 0.41 ตามลำดับ จากการศึกษานี้จะทำให้ทราบถึงแนวทางการขับเคลื่อนองค์กรสู่นวัตกรรม ภาคธุรกิจอุตสาหกรรมในยุคดิจิทัลให้ทันต่อกระแสการเปลี่ยนแปลงของโลกท่ามกลางการเปลี่ยนผ่านเข้าสู่ยุคดิจิทัล ซึ่งองค์กรภาคธุรกิจต้องปรับตัวเพื่อความอยู่รอดในสภาพแวดล้อมที่เปลี่ยนไปอย่างรวดเร็ว This study aims to examine the approach for driving organizations toward innovation in the industrial business sector in the digital era. A quantitative research method was employed, with data collected from industrial business entrepreneurs. The research instrument used was a questionnaire, and multivariate statistics were applied for data analysis. Confirmatory Factor Analysis (CFA) and Second-order Confirmatory Factor Analysis (S-CFA) were conducted, followed by the development of a Structural Equation Model (SEM). The research findings indicate that the structural equation model of the approach for driving organizations toward innovation in the industrial business sector in the digital era is consistent with empirical data. The model fit indices showed a p-value = 0.053, CMIN/DF = 1.282, GFI = 0.974, and RMSEA = 0.024, with statistical significance at the 0.001 level, meeting the specified criteria. Regarding the analysis of variables within the newly developed model, the overall influence analysis revealed that Innovative Cooperation had the highest direct effect on Digital Transformation ( = 0.89), followed by Innovative Leader, which had a direct effect on Learning Organization ( = 0.82). In addition, Innovative Leader had a direct effect on Innovative Cooperation ( = 0.53), and Learning Organization had a direct effect on Innovative Cooperation ( = 0.41), respectively. This study provides insights into the approach for driving organizations toward innovation in the industrial business sector in the digital era, enabling organizations to keep pace with global changes amid the transition to the digital era, in which industrial business organizations must adapt to survive in a rapidly changing environment.
การประยุกต์ใช้เทคนิคสเปกโทรสโกปีอินฟราเรดย่านใกล้ในงานวิจัยทางด้านประสาทวิทยาการศึกษา Application of the Near-Infrared Spectroscopy Technique in Neuroeducation Research
ในช่วงทศวรรษที่ผ่านมางานวิจัยด้านประสาทวิทยาการศึกษาได้เติบโตขึ้นอย่างต่อเนื่อง โดยมุ่งทำความเข้าใจกลไกการทำงานของสมองที่เกี่ยวข้องกับกระบวนการเรียนรู้ของมนุษย์ เพื่อพัฒนาแนวทางการเรียนการสอนที่มีประสิทธิภาพยิ่งขึ้นหนึ่งในเทคนิคที่ได้รับความสนใจคือเทคนิคสเปกโทรสโกปีอินฟราเรดย่านใกล้ (Near-Infrared Spectroscopy; NIRS) ซึ่งเป็นเครื่องมือถ่ายภาพสมองแบบไม่รุกรานที่สามารถตรวจวัดการเปลี่ยนแปลงของออกซีฮีโมโกลบินและดีออกซีฮีโมโกลบินในสมองได้แบบเรียลไทม์ บทความนี้นำเสนอแนวคิดในการประยุกต์ใช้เทคนิคสเปกโทรสโกปีอินฟราเรดย่านใกล้ ในงานวิจัยด้านประสาทวิทยาการศึกษา ซึ่งเป็นสาขาที่บูรณาการระหว่างประสาทวิทยาศาสตร์ จิตวิทยาการศึกษา และการจัดการเรียนรู้ โดยอธิบายหลักการทำงานของเทคนิคสเปกโทรสโกปีอินฟราเรดย่านใกล้ ข้อดีและข้อจำกัดของเทคนิคนี้ ตลอดจนยกตัวอย่างการประยุกต์ใช้เทคนิคสเปกโทรสโกปีอินฟราเรดย่านใกล้ ในงานวิจัยด้านการเรียนรู้ การประเมินพัฒนาการ ทักษะการรู้คิด การเรียนรู้ร่วม และภาวะบกพร่องในการเรียนรู้ เพื่อนำเสนอแนวโน้มการประยุกต์ใช้เทคนิคสเปกโทรสโกปีอินฟราเรดย่านใกล้ ในฐานะเครื่องมือที่ช่วยเสริมสร้างความเข้าใจเชิงลึกเกี่ยวกับกระบวนการเรียนรู้ในช่วงวัยต่าง ๆ และสนับสนุนการออกแบบการจัดการเรียนรู้ที่เหมาะสมยิ่งขึ้น Over the past decade, research in neuroeducation has continuously expanded, aiming to understand the brain mechanisms underlying human learning processes and to develop more effective teaching and learning approaches. One of the techniques that has attracted increasing interest is Near-Infrared Spectroscopy (NIRS), a non-invasive neuroimaging tool capable of measuring real-time changes in oxyhemoglobin and deoxyhemoglobin concentrations in the brain. This article presents the concept of applying NIRS in neuroeducation research, an interdisciplinary field that integrates neuroscience, educational psychology, and instructional practices. It describes the fundamental principles of NIRS, its advantages and limitations, and provides examples of its applications in studies on learning processes, developmental assessment, cognitive skills, collaborative learning, and learning disabilities. This work also discusses the emerging trends in utilizing NIRS as a promising tool to deepen our understanding of learning processes across different developmental stages and to support the design of more effective and developmentally appropriate educational practices.
เทคโนโลยีการปรับสภาพลิกโนเซลลูโลสสำหรับการผลิตไบโอเอทานอลจากเศษวัสดุเหลือทิ้งทางการเกษตร Lignocellulosic Pretreatment Technologies for Bioethanol Production from Agricultural Residues
การใช้ประโยชน์จากของเสียทางการเกษตรเพื่อการผลิตพลังงานชีวภาพมีบทบาทสำคัญในการส่งเสริมเศรษฐกิจหมุนเวียนและลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม ชีวมวลลิกโนเซลลูโลส เช่น ฟางข้าว ซังข้าวโพด และชานอ้อย ถือเป็นวัตถุดิบที่มีศักยภาพสูงในการผลิตเชื้อเพลิงชีวภาพโดยเฉพาะเอทานอลชีวภาพ อย่างไรก็ตามเนื่องจากโครงสร้างที่ซับซ้อนและทนทานของลิกโนเซลลูโลส โดยเฉพาะการมีอยู่ของลิกนินจึงจำเป็นต้องมีการปรับสภาพเบื้องต้น เพื่อเพิ่มการเข้าถึงของเซลลูโลสและเฮมิเซลลูโลสในการย่อยสลายต่อไป บทความปริทัศน์ฉบับนี้ได้รวบรวมและประเมินวิธีการปรับสภาพทางเคมีหลายรูปแบบ ได้แก่ การปรับสภาพด้วยกรด ด่าง ออร์กาโนซอล์ฟ ของเหลวไอออนิก และตัวทำละลายยูเทกติกเชิงลึก โดยเน้นถึงข้อดี ข้อจำกัด และประเด็นด้านสิ่งแวดล้อมของแต่ละวิธี นอกจากนี้ยังกล่าวถึงเกณฑ์ในการเลือกวิธีการปรับสภาพที่เหมาะสมตามชนิดของชีวมวลและผลิตภัณฑ์ปลายทางที่ต้องการ อีกทั้งยังสำรวจแนวคิดของโรงกลั่นชีวภาพในฐานะวิธีการที่ยั่งยืน เพื่อเพิ่มมูลค่าสูงสุดจากเศษเหลือทางการเกษตร โดยการเปลี่ยนให้เป็นพลังงานชีวภาพ สารเคมีชีวภาพ และวัสดุชีวภาพซึ่งช่วยเพิ่มประสิทธิภาพในการใช้ทรัพยากร ลดการพึ่งพาเชื้อเพลิงฟอสซิล และส่งเสริมความยั่งยืนด้านสิ่งแวดล้อมในระยะยาว The utilization of agricultural waste for bioenergy production plays a crucial role in promoting a circular economy and reducing environmental impacts. Lignocellulosic biomass, such as rice straw, corn cobs, and sugarcane bagasse, is considered a highly promising feedstock for the production of biofuels, particularly bioethanol. However, due to the complex and recalcitrant structure of lignocellulose, especially the presence of lignin, pretreatment is essential to enhance the accessibility of cellulose and hemicellulose for subsequent hydrolysis. This review compiles and evaluates various chemical pretreatment methods, including acid, alkaline, organosolv, ionic liquid, and Deep Eutectic Solvent (DES) pretreatments, highlighting their advantages, limitations, and environmental considerations. Furthermore, it emphasizes criteria for selecting appropriate pretreatment methods based on biomass type and desired end products. The review also explores the biorefinery concept as a sustainable approach to maximizing value from agricultural residues by converting them into bioenergy, biochemicals, and biomaterials. This approach enhances resource efficiency, reduces reliance on fossil fuels, and promotes long-term environmental sustainability.